Oude honden en katten in de zomer
Sanne de Vries · Redacteur, dierenwelzijn en producten voor huisdieren
Sanne woont met een labrador en twee katten in Noord-Brabant, een van de warmste streken van Nederland in de zomer. Nederland heeft bovendien een vochtig zeeklimaat, en juist die vochtigheid maakt hijgen minder effectief voor een hond. Al enkele seizoenen test ze in de praktijk wat dieren echt helpt tegen de hitte en wat alleen maar zo lijkt.
Waarom leeftijd de hitte zwaarder maakt
De regeling wordt trager. De bloedsomloop reageert later, de bloedvaten in de huid zetten minder uit, en de warmte bereikt de oppervlakte moeizamer. Een jonge hond is na een inspanning binnen enkele minuten hersteld, een oude heeft daar veel langer voor nodig.
De dorstprikkel wordt zwakker. Dat geldt voor dieren net zo goed als voor mensen. Komt er een nierprobleem bij, veelvoorkomend bij oude katten, dan verliest het dier extra vocht zonder daarom meer te drinken.
Verplaatsen kost moeite. Een stijf dier staat niet op om twee meter verderop in de schaduw te gaan liggen. Het blijft waar het ligt, ook als die plek is opgewarmd. Dat weegt in het dagelijks leven het zwaarst, en er wordt het minst aan gedacht.
En vaak speelt het gewicht mee. Minder beweging met de jaren, dezelfde portie: vet isoleert, en elke extra kilo moet bij elke stap worden meegedragen.
Vanaf wanneer een dier oud heet
| Dier | Geldt als oud vanaf ongeveer |
|---|---|
| Grote honden | 6 jaar (berner sennenhond, dogue, rottweiler, cane corso) |
| Middelgrote honden | 8 jaar (labrador, australian shepherd, boxer, Engelse setter) |
| Kleine honden | 10 tot 12 jaar (chihuahua, teckel, jack russell) |
| Katten | 11 jaar |
Het getal is niet meer dan een richtlijn. Veel meer zegt of er iéts is veranderd: blijft hij na het uitlaten langer liggen dan vroeger? Zoekt hij sinds kort andere slaapplekken? Zulke verschuivingen vertellen meer dan een geboortedatum.
De signalen die je niet op leeftijd moet schuiven
De reden voor deze waarschuwing is alledaags en herhaalt zich elke zomer: een dier dat in juli ineens minder doet, wordt «oud» genoemd. Soms klopt dat. Soms is het een hart dat onder inspanning niet meer meekomt, en dan telt het moment waarop je laat kijken.
De gewone signalen van een hitteberoerte gelden ook voor oude dieren, maar ze komen eerder. De volgorde en de vier stappen eerste hulp staan op de pagina oververhitte hond, voor katten in kat heeft het te warm.
Wat er dagelijks werkelijk verandert
Water binnen bereik, zonder trap. Een oude hond met stijve gewrichten gaat geen verdieping af voor een slok. Twee of drie bakken op de etage waar hij meestal is, laten hem veel meer drinken dan één volle bak.
Meer korte rondjes in plaats van één lang. Beweging blijft belangrijk voor gewrichten en bloedsomloop, alleen de verdeling verandert. En voel het asfalt: oude voetzolen zijn vaak gevoeliger, en de proef van vijf seconden met de rug van je hand geldt hier des te meer.
Breng de koele plek naar hem toe, niet andersom. Dat is bij oude dieren het eigenlijke punt. Een jonge hond schuift in de loop van de dag van de tegels in de gang naar die in de badkamer en weer terug. Een oude blijft liggen. Dus moet de koele plek zijn waar hij al ligt.
Precies daarvoor is een koelmat bedoeld: een oppervlak dat warmte opneemt, op een plek die jij kiest, gevoerd in plaats van hard zoals plavuizen. Voor de duidelijkheid, want dit zijn twee verschillende dingen: het gaat hier om ligcomfort en temperatuur. Heeft een oud dier pijn of beweegt het slechter, dan is het antwoord een consult, en daar begint het.
Het detail waar bijna niemand aan denkt: de hoogte
Een dier dat moeizaam opstaat, mijdt vlakken waar het op moet klimmen. Een verhoogde mand met een dikke rand houdt een stijve oudere op een gegeven moment gewoon voor gezien, hoe zacht die ook is, en hij gaat ernaast op de harde vloer liggen.
Een vlakke mat heeft hier een praktisch voordeel dat niets met koelte te maken heeft: er valt niets overheen te stappen. Je gaat erop liggen zoals op de vloer. Bij een oud dier weegt dat zwaarder dan het lijkt, en het loont om het vóór de keuze na te gaan: de vergelijking tussen de formaten staat op de pagina koelmat, koelvest of koelkussen.
En bij oude katten
Oude katten poetsen zichzelf minder grondig, en de verdamping van speeksel op de vacht is een van hun weinige manieren om af te koelen. Tegelijk springen ze minder vaak op de koele vensterbank of in de wasbak, waar ze vroeger uit zichzelf naartoe gingen.
Allebei leiden ze tot dezelfde praktische conclusie als bij de hond: koele plekken vlak op de vloer, waar hij al ligt. En water op dezelfde etage, want ook trappen worden zeldzamer. Nieraandoeningen komen veel voor bij oude katten, en daarom raakt vochtverlies door hitte hen harder. De rest van wat er helpt staat in kat afkoelen.
Veelgestelde vragen
Vanaf welke leeftijd heet een hond oud?
Dat hangt sterk af van de maat. Grote rassen zoals de berner sennenhond of de dogue worden vaak al vanaf zes jaar als oud beschouwd, middelgrote vanaf acht, kleine honden pas vanaf tien of twaalf. Bij katten wordt meestal elf jaar aangehouden. Wat werkelijk telt is trouwens niet het getal, maar of het gedrag en het uithoudingsvermogen zijn veranderd.
Mijn oude hond is in de zomer alleen maar moe, is dat normaal?
Minder bewegen bij warmte is voor elk dier normaal. Wat je niet als ouderdom mag afdoen: plotselinge uitputting na een paar passen, snelle ademhaling in rust, hoesten of een opgezette buik. Zulke signalen kunnen het hart of de longen betreffen, en de zomer maakt ze alleen zichtbaarder. Daarmee ga je naar de dierenarts, dat los je niet op met een koel oppervlak.
Kan een oud dier het te koud krijgen op een koelmat?
Op een passieve mat van ijszijde niet, want die wordt nooit kouder dan de kamer. Bij koelelementen uit de vriezer is voorzichtigheid wél op zijn plaats: puntkou op een oude, dunne huid kan onaangenaam zijn, en een stijf dier staat niet snel even op om te verschuiven. Doe het hooguit met iets ertussen en onder toezicht.
Hoeveel water heeft een oude hond in de zomer nodig?
Meer, en uit zichzelf drinkt hij vaak juist minder. Oude dieren voelen dorst minder goed, en bij nierproblemen verliezen ze ook meer vocht. Meerdere bakken op plekken die zonder trap bereikbaar zijn, maken in de praktijk het grootste verschil. Is er al een nieraandoening bekend, overleg de hoeveelheid dan met de dierenarts.
Moet ik mijn oude hond in de zomer minder uitlaten?
Niet minder, maar anders. Meerdere korte rondjes op de koele uren leveren meer op dan één lange, en beweging blijft belangrijk voor gewrichten en bloedsomloop. Wat vervalt zijn de wandelingen midden op de dag en het gloeiende asfalt: oude voetzolen zijn vaak gevoeliger.
Deze tekst vervangt het oordeel van een dierenarts niet. Is het uithoudingsvermogen van een oud dier veranderd, plan het consult dan aan het begin van de zomer, niet aan het eind.
Vlak, gevoerd, gelijk met de vloer
Geen rand om overheen te stappen, geen harde tegel. Vier maten, zonder gel en zonder stroom.
Gratis verzending · 30 dagen retourrecht · Antwoord binnen 24 uur